Uszkodzenie pojazdu na parkingu policyjnym

Do napisania niniejszego artykułu skłoniło mnie następujące pytanie czytelnika:

jakieś dwa miesiące temu Policja podczas rutynowej kontroli na drodze sprawdzała mój dowód rejestracyjny, okazało się że pojazd był niby kradziony. Policja zamówiła lawetę, która odholowała mój pojazd na parking policyjny do wyjaśnienia sprawy. Po dwóch miesiącach odzyskałem mój samochód bo okazało się, że nie był ani kradziony ani przywłaszczony. Niestety po jego odebraniu zauważyłem wgniecioną w kilku miejscach karoserię oraz pękniętą szybę zgłosiłem to na Policji co mam zrobić kto poniesie za to odpowiedzialność?”

Odpowiadając na Pana pytanie chciałbym wskazać, że działanie funkcjonariusza Policji czy Prokuratury związane z zatrzymaniem pojazdu, który mógłby później okazać się dowodem rzeczowym ma związek z działaniem tych organów przy wykonywaniu władzy publicznej.

Mając na uwadze Pana przypadek pragnę wskazać, że jedną z przesłanek odpowiedzialności Skarbu Państwa jest niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej. Za przykład takiego działania może tu posłużyć odpowiedzialność za uszkodzenie pojazdu odebranego jego właścicielowi, a który został zatrzymany jako dowód w sprawie.

Odnosząc się do powyższego problemu pragnę wskazać, że zgodnie z art. 417 § 1 Kodeksu cywilnego za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa. Na gruncie powyższego przepisu można dochodzić od Skarbu Państwa odszkodowania za szkody wyrządzone w związku z zatrzymaniem pojazdu jako dowodu rzeczowego.

Zgodnie z art. 417 § 1 Kodeksu Cywilnego:

§ 1. Za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa.

§ 2. Jeżeli wykonywanie zadań z zakresu władzy publicznej zlecono, na podstawie porozumienia, jednostce samorządu terytorialnego albo innej osobie prawnej, solidarną odpowiedzialność za wyrządzoną szkodę ponosi ich wykonawca oraz zlecająca je jednostka samorządu terytorialnego albo Skarb Państwa.

Czym zatem jest niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej, w związku z zatrzymaniem pojazdu jako dowodu rzeczowego w sprawie?

Organy takie jak Policja, Prokurator czy Sąd dokonując zatrzymania pojazdu jako dowodu rzeczowego w sprawie działają niewątpliwie w związku z wykonywaniem władzy publicznej. Przy zatrzymaniu pojazdu sporządzany jest protokół zatrzymania rzeczy, który zawiera między innymi listę zatrzymanych rzeczy. Może to być np. pojazd, dowód rejestracyjny, karta pojazdu, faktura za pojazd, kluczyki do pojazdu.

W związku z podejrzeniem, iż należący do Ciebie pojazd pochodzi z przestępstwa (np. kradzieży) organy wskazane powyżej podejmują szereg czynności procesowych. Takimi czynnościami są np.:

– uznanie pojazdu jako dowodu rzeczowego w sprawie;

– oddanie dowodów rzeczowych na przechowanie osobie godnej zaufania;

– przeprowadzenie badań mechanoskopijnych;

– przeprowadzenie dowodu z badań biegłego z zakresu mechaniki pojazdowej;

– wydawanie wszelkiego rodzaju postanowień w sprawie.

Tak więc wszelkie czynności podejmowane przez Policję, Prokuratora lub Sąd w danej sprawie, związanej z zatrzymaniem Twojego pojazdu są wykonywaniem władzy publicznej.

Powyższe działania organów ścigania są niewątpliwie wykonywaniem władzy publicznej. Działaniem takim przykładowo jest przeprowadzenie badań mechanoskopijnych i uszkodzenie pojazdu w związku z jego zatrzymaniem. Należy podkreślić, iż zatrzymany pojazd jest w szczególności poddawany oględzinom i badaniom mechanoskopijnym. Niejednokrotnie podczas takich oględzin osoba przeprowadzająca takie czynności ingeruje mechanicznie w strukturę pojazdu, nierzadko uszkadzając niektóre części pojazdu. Dlatego też za powstałą w pojeździe szkodę możesz dochodzić odszkodowania od Skarbu Państwa, jeżeli pojazd zostanie Ci zwrócony jako właścicielowi po zakończeniu postępowania.

Pragnę wskazać, że samo zatrzymanie pojazdu jest związane z działaniem organów władzy publicznej, jednakże wskazać należy czym jest niezgodne z prawem działanie tych organów.

Zgodnie z cytowanym przepisem art. 417 k.c. niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie działania może prowadzić do powstania zobowiązaniowego stosunku odszkodowawczego.

Przedstawić trzeba również przepis art. 77 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, który stanowi, iż:

Każdy ma prawo do wynagrodzenia szkody, jaka została mu wyrządzona przez niezgodne z prawem działanie organu władzy publicznej”.

Należy wskazać, iż w polskim systemie prawnym utarły się dwa stanowiska doktryny dotyczące odpowiedzialności za szkody wyrządzone przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej.

  • Pierwsze ze stanowisk wskazuje, iż „niezgodność z prawem” jest związane nie tylko z działaniem bądź zaniechaniem sprzecznym z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, ale również z zasadami współżycia społecznego.

Niejednokrotnie działania Policji czy Prokuratora w związku z zatrzymaniem Twojego samochodu są niezgodne z zasadami współżycia społecznego, co też może być wyznacznikiem odpowiedzialności Skarbu Państwa za powstałe w pojeździe szkody (np. przechowywanie pojazdu na parkingu policyjnym, gdzie pojazd poddawany jest oddziaływaniu zmiennym warunkom atmosferycznym i z tego powodu rdzewieje).

  • Drugie stanowisko postrzega, iż owa „niezgodność z prawem” jest związana tylko i wyłącznie z naruszeniem przepisów prawa.

Sama wina funkcjonariusza publicznego – Policjanta bądź Prokuratora (chociażby anonimowa), który w toku postępowania dokonuje szeregu czynności nie jest przesłanką odpowiedzialności Skarbu Państwa. Odpowiedzialność taką rodzi sytuacja niezgodności działania lub zaniechania funkcjonariusza Policji czy Prokuratora, które jest sprzeczne z powszechnie obowiązującymi w polskim prawie przepisami.

Jeżeli więc zatrzymany przez Policję bądź Prokuratora pojazd zostanie poddany oględzinom, w wyniku których pojazd zostaje uszkodzony, wówczas wskazany organ władzy publicznej działa niezgodnie z prawem, gdyż jak stanowi art. 207 Kodeksu postępowania karnego:

§ 1. W razie potrzeby dokonuje się oględzin miejsca, osoby lub rzeczy.

§ 2. Jeżeli przedmiot może ulec przy badaniu zniszczeniu lub zniekształceniu, część tego przedmiotu należy w miarę możności zachować w stanie nie zmienionym, a gdy to nie jest możliwe – stan ten utrwalić w inny sposób.

W praktyce jednak, dla określenia „niezgodności z prawem” niezbędne jest przedstawienie konkretnych okoliczności sprawy. Dla wykazania niezgodnego z prawem działania lub zaniechania przy wykonywaniu władzy publicznej, brany jest pod uwagę szereg okoliczności. Związane są z zatrzymaniem pojazdu jako dowodu rzeczowego w sprawie, a następnie jego uszkodzeniem. Ważnym jest aby wskazać okoliczności, które naruszają poszczególne przepisy prawa jak i zasady współżycia społecznego. Zatem od danego problemu sprawy zależy, które stanowisko doktryny przedstawionej powyżej będziemy reprezentować w sprawie.

Autor: Adw. Mariusz Stelmaszczyk

Adwokat Mariusz Stelmaszczyk – e – mail: biuro@adwokat-stemaszczyk.pl, nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Podziel się na:
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Blip
  • Blogger.com
  • Flaker
  • Gadu-Gadu Live
  • Google Buzz
  • RSS
  • StumbleUpon
  • Twitter
  • Wykop
  • Drukuj
  • Poleć
  • LinkedIn
Ten wpis został opublikowany w kategorii artykuły i oznaczony tagami , , , , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

5 odpowiedzi na „Uszkodzenie pojazdu na parkingu policyjnym

  1. Mariusz Stelmaszczyk pisze:

    Drodzy Czytelnicy
    Zachęcam Was do komentowania tego artykułu oraz zadawania pytań, jakie Wam się nasuną po jego przeczytaniu. Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć.
    Jednocześnie zapewniam, że szanuję Waszą prywatność. Adres e-mail z jakiego wyślecie pytanie lub komentarz do artykułu nie zostanie wyświetlony.

    Pozdrawiam
    Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

  2. J.P. Oles pisze:

    Witam! Właśnie otrzymałem pojazd, który dany był mi w użytkowanie (podejrzenie, że był kradziony po 9 latach użytkowania w Polsce). W czasie „badań” nr VIN – szczotka metalowa, kwas – został uszkodzony element karoserii – miejsce wytłoczenia nr VIN na podszybiu. Czy mogę domagać się zwrotu poniesionych kosztów na doprowadzenie do stanu początkowego.
    Pozdrawiam! J.P. Oleś

    • Adrian Kossak pisze:

      Szanowny Panie,

      jeżeli odebrał Pan uszkodzony w wyniku badań mechanoskopijnych pojazd, to przysługuje Panu roszczenie odszkodowawcze z tytułu uszkodzeń pojazdu w wyniku przeprowadzonych badań przez biegłego. Podstawą powyższego jest ustalenie trzech niezbędnych elementów a mianowicie bezprawności działania lub zaniechania sprawcy, szkoda oraz normalny związek przyczynowy pomiędzy bezprawnym zachowaniem sprawcy a szkodą. Doktryna stoi na stanowisku że pojęcie „wykonywanie władzy publicznej” (zatrzymanie Pana pojazdu oraz poddanie go badaniom biegło jest niewątpliwie wykonywaniem władzy publicznej) obejmuje tylko takie działania, które ze swej istoty łączą się z możliwością władczego kształtowania sytuacji jednostki, w Pana przypadku doszło niewątpliwie do zatrzymania pojazdu, w wyniku czego nie mógł Pan z niego normalnie korzystać.
      Po ustaleniu bezprawności działania (należy zbadać czy działanie organów było bezprawne), na podstawie art. 417 k.c. można dochodzić odszkodowania z uwagi na to, że powstał związek pomiędzy powstaniem szkody w wyniku rozbiórki pojazdu, powierzonej przez organy władzy publicznej biegłemu.
      W związku z powyższym pragnę wskazać, że należy wystosować pozew, w którym należy wnieść o zasądzenie od Skarbu Państwa – odpowiedniej Prokuratury tytułem odszkodowania za zniszczenia samochodu dokonane podczas oględzin pojazdu.

  3. kaśka pisze:

    Witam. Auto zostało odcholowane na parking policyjny z powodu wypadku drogowego. Po trzech miesiacach auto odebralam z parkingu w stanie krytycznym. Auto przez ten czas nie bylo zabezpieczone i zostało zalane. Dowodem jakim dysponuje sa zdjecia. Co w takiej sprawie?
    Pozdrawiam

    • Szymon_Wesling pisze:

      Szanowna Pani Katarzyno,

      W sytuacji uszkodzenia pojazdu na parkingu policyjnym (zatrzymanego wcześniej jako dowód w sprawie), odpowiedzialność ponosi Skarb Państwa. W związku z tym, na gruncie art. 417 §1 k.c., może Pani dochodzić od Skarbu Państwa odszkodowania za szkodę, wyrządzoną w związku z zatrzymaniem pojazdu i jego nieprawidłowym przechowywaniem. Konieczne może być w tym wypadku skierowanie pozwu o odszkodowanie przeciwko Skarbowi Państwa.
      W takiej sytuacji niewątpliwie przydatna będzie wszelka dokumentacja, potwierdzająca stan pojazdu przed zatrzymaniem, a także protokół zatrzymania ( w którym opisany jest stan pojazdu. Dokumenty można załączyć do pisma procesowego.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *


− 1 = 8